9 8 kinhtedothi@phapluattp.vn Cơ chế đặc thù để TP.HCM làm metro 10 năm tới - Bài cuối Các điểm nghẽn được tháo gỡ, TP.HCM quyết làm 355 km đường sắt đô thị Nghị quyết 188 của Quốc hội đã giải quyết các điểm nghẽn về thể chế, thủ tục, rút ngắn thời gian làm các tuyến đường sắt đô thị. Đây là cơ sở để TP.HCM làm 355 km đường sắt đô thị trong 10 năm tới. ĐÀO TRANG Ngay sau khi Quốc hội ban hành Nghị quyết 188, thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù, đặc biệt để phát triển hệ thống đường sắt đô thị (ĐSĐT) tại TP Hà Nội và TP.HCM, Chính phủ đã thành lập Ban chỉ đạo các công trình trọng điểm, dự án quan trọng quốc gia lĩnh vực đường sắt do Thủ tướng Chính phủ làm trưởng ban. Bên cạnh đó, UBND TP.HCM đã có kế hoạch triển khai thực hiện với sáu nhiệm vụ, 60 đầu việc để giao cho từng đơn vị. TP.HCM đặc biệt tập trung thời gian, trí tuệ nguồn lực để làm hệ thống ĐSĐT, đặt mục tiêu hoàn thiện “cục diện” mạng lưới giao thông, đô thị trong 10 năm tới, cùng đất nước bước vào giai đoạn vươn mình trong kỷ nguyên mới. Báo Pháp Luật TP.HCM đã có trao đổi với ông Hồ Ngọc Nghĩa, Phó Trưởng phòng (phụ trách) - phòng Quản lý ĐSĐT Sở Giao thông công chánh (GTCC) TP.HCM, về kế hoạch làm 355 km ĐSĐT trong 10 năm tới. Giải quyết điểm nghẽn về thể chế . Phóng viên: Thưa ông, việc Quốc hội ban hành Nghị quyết 188 cho phép TP Hà Nội và TP.HCM thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù, đặc biệt để phát triển hệ thống mạng lưới ĐSĐT có ý nghĩa như thế nào đối với TP.HCM trong việc hoàn thành mục tiêu 355 km ĐSĐT trong 10 năm tới? + Ông Hồ Ngọc Nghĩa: Nghị quyết 188 đã được Quốc hội thông qua sẽ tháo gỡ “điểm nghẽn thể chế”, giảm bớt thủ tục, rút ngắn thời gian thực hiện dự án ở tất cả khâu từ chủ trương đầu tư, quy hoạch, giải phóng mặt bằng (GPMB), đầu tư xây dựng ĐSĐT, phát triển đô thị theo mô hình TOD (phát triển đô thị theo định hướng phát triển giao thông công cộng). Có thể nói Nghị quyết 188 có ý nghĩa rất lớn đối với TP.HCM trong bối cảnh hiện nay, cụ thể: Thứ nhất: Nghị quyết 188 giúp TP.HCM hiện thực hóa Quy hoạch TP thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 mới được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt và Đồ án điều chỉnh quy hoạch chung TP đến năm 2040, tầm nhìn đến năm 2060 (đã hoàn thiện và trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt trong thời gian tới). Thứ hai: Đây là công cụ hữu hiệu cho phép TP.HCM hoàn toàn chủ động trong khâu hoạch định quy hoạch, huy động nguồn vốn, GPMB, quyết định đầu tư, phát triển đô thị theo mô hình TOD; chuyển giao công nghệ, đào tạo nguồn nhân lực và phát triển công nghiệp đường sắt. Thứ ba: Tái thiết đô thị theo hướng hiện đại, sớm ngang tầm với các siêu đô thị trong khu vực và trên thế giới. Thứ tư: Đáp ứng nhu cầu vận tải, giải quyết ùn tắc giao thông, tạo động lực tăng trưởng, tái cơ cấu không gian đô thị, phân bổ lại dân cư; lấy giao thông công cộng, sức chở lớn là xương sống của hệ thống vận tải công cộng đô thị, từng bước thay đổi văn hóa, văn minh đô thị. Với các cơ chế, chính sách đặc thù, đặc biệt, đột phá về thể chế cùng với sự quyết tâm, quyết liệt trong chỉ đạo điều hành của lãnh đạo TP, sự quan tâm, ưu tiên, chủ động giải quyết công việc của sở, ngành và chủ đầu tư, TP.HCM sẽ nỗ lực hoàn thành mục tiêu hiện thực hóa mạng lưới ĐSĐT với 355 km trong 10 năm tới. Một số cơ chế, chính sách đặc thù, đặc biệt . Thưa ông, có thể thấy Nghị quyết 188 mở ra nhiều cơ chế đặc thù cho TP.HCM, vậy đâu là những cơ chế đặc biệt để tháo gỡ ngay các nút thắt trong việc xây dựng, phát triển ĐSĐT tại Việt Nam? + Đúng vậy, Nghị quyết 188 ra đời trong bối cảnh rất đặc biệt khi cả hệ thống chính trị đang tập trung cao độ cho công tác sắp xếp tổ chức bộ máy tinh gọn, mạnh, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả, nâng cao hiệu quả hoạt động của các cơ quan, đơn vị, tổ chức trong hệ thống chính trị. Nghị quyết 188 là kết tinh từ việc đúc rút các bài học kinh nghiệm, khó khăn, vướng mắc trong quá trình triển khai các dự án ĐSĐT trên thế giới và Việt Nam; tại TP Hà Nội và TP.HCM để đề xuất với Chính phủ, Quốc hội các cơ chế, chính sách đặc thù, đặc biệt để tháo gỡ, đẩy nhanh tiến trình đầu tư các dự án đường sắt trong thời gian tới. Một số cơ chế đặc biệt, đặc thù có thể kể đến như sau: Về chủ trương đầu tư dự án, cho phép “dự án được thực hiện ngay việc lập, thẩm định, quyết định đầu tư dự án mà không phải thực hiện thủ tục lâp, thẩm định, quyết định chủ trương đầu tư”. Từ đó có thể rút ngắn trung bình khoảng 3-5 năm thậm chí hơn năm năm chỉ riêng ở khâu lập, thẩm định, quyết định đầu tư dự án so với trước đây. Về huy động vốn, các dự án ĐSĐT được ưu tiên huy động mọi nguồn lực trong nước và ngoài nước; ngân sách trung ương bổ sung có mục tiêu cho TP tối đa 209.500 tỉ đồng; ngân sách địa phương huy động từ nguồn vốn ngân sách TP, nguồn thu từ khai thác quỹ đất (TOD), phát hành trái phiếu chính quyền địa phương, huy động từ nguồn lực ngoài xã hội (hình thức BT)... Với 355 km ĐSĐT, sơ bộ tổng mức đầu tư khoảng 40 tỉ USD, mỗi năm TP sẽ phải giải ngân hơn 100.000 tỉ đồng (tương đương 4 tỉ USD), đây là con số khổng lồ đòi hỏi quyết tâm cao, nỗ lực rất lớn của cả hệ thống chính trị TP, chủ đầu tư và các nhà thầu. Về quy hoạch, TP được lập, thẩm định, phê duyệt phương án tuyến công trình, vị trí công trình, quy hoạch khu vực TOD và được phê duyệt khác với quy hoạch đô thị và nông thôn, quy hoạch sử dụng đất đã được phê duyệt. Phương án tuyến công trình ĐSĐT đóng vai trò dẫn dắt các quy hoạch khác có liên quan. Về thủ tục đầu tư, TP được chủ động quyết định số bước thiết kế; quyết định việc có hay không việc thi tuyển kiến trúc đối với các nhà ga, cầu, công trình liên quan dự án ĐSĐT; được tách dự án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư trên cơ sở phương án tuyến công trình, vị trí công trình được chấp thuận hoặc quy hoạch khu vực TOD được phê duyệt… Về lựa chọn nhà thầu, TP.HCM được quyền áp dụng hình thức chỉ định thầu đối với nhà đầu tư, nhà thầu EPC, nhà thầu thi công, các nhà thầu tư vấn… Các thủ tục về thẩm định, phê duyệt báo cáo đánh giá tác động môi trường; cấp giấy phép môi trường, trước đây thuộc thẩm quyền của bộ, ngành Trung ương nhưng Nghị quyết 188 đã phân cấp TP.HCM chủ động các khâu này. Về nguồn nhân lực, được áp dụng cơ chế huy động chuyên gia, tổ chức quốc tế tham gia đầu tư, xây dựng các tuyến ĐSĐT. Bên cạnh đó, TP đang xây dựng đề án đào tạo nguồn nhân lực chuyên sâu cho ĐSĐT để có kế hoạch cử cán bộ, công chức, viên chức đi đào tạo dài hạn và ngắn hạn trong nước và ngoài nước; không những cho cán bộ, công chức, viên chức mà cho cả đơn vị tư vấn quản lý dự án, tư vấn thiết kế, vận hành, khai thác; rà soát, xây dựng mô hình quản lý dự án phù hợp với tình hình mới, đáp ứng đủ năng lực, kinh nghiệm triển khai; giao Tổng Công ty Cơ khí giao thông vận tải (Samco) nghiên cứu xây dựng phương án phát triển công nghiệp đường sắt. Trước mắt, TP tập trung rà soát quy hoạch hướng tuyến ĐSĐT, quy hoạch khu vực TOD; đẩy nhanh tiến độ chuẩn bị, phấn đấu khởi công tuyến metro số 2 trong năm 2025. . Xin cảm ơn ông.• Giao VEC mở rộng cao tốc TP.HCM - Long Thành - Dầu Giây 1 chủ đầu tư cụm công nghiệp ở Đồng Nai bị phạt gần 1 tỉ đồng Ngày 11- 4, chủ tịch UBND tỉnh Đồng Nai ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường đối với Công ty CP Gạch men Sa Ha Do (chủ đầu tư cụm công nghiệp vật liệu xây dựng Tân An, huyện Vĩnh Cửu, Đồng Nai). Công ty bị xử phạt với bốn hành vi vi phạm pháp luật lĩnh vực môi trường gồm: Không có giấy phép môi trường theo quy định, không hoàn thành việc xây lắp hệ thống thu gom, thoát nước mưa, không hoàn thành việc xây lắp đặt hệ thống thu gom, thoát nước thải của khu công nghiệp và chưa có hệ thống thu gom, thoát nước thải tiếp nhận khi thêm dự án đầu tư có phát sinh nước thải trong khu công nghiệp. Với bốn hành vi trên, Công ty CP Gạch men Sa Ha Do bị xử phạt hành chính tổng số tiền 990 triệu đồng. Ngoài bị xử phạt tiền thì công ty còn bị áp dụng hình thức xử phạt bổ sung là đình chỉ hoạt động của nguồn phát sinh chất thải mà không có giấy phép môi trường của cơ sở trong thời hạn 4,5 tháng kể từ ngày nhận được quyết định xử phạt. Trước đó, vào tháng 8-2024, Sở TN&MT (nay là Sở NN&MT) tỉnh Đồng Nai đã có kết luận thanh tra đối với Công ty CP Gạch men Sa Ha Do đã chỉ ra các sai phạm liên quan đến xây dựng và bảo vệ môi trường của đơn vị này. VŨ HỘI Cầu Ngang trên đường Kha Vạn Cân giao với rạch Cầu Ngang. Ảnh: NHƯ NGỌC Thời gian qua, khu vực chợ Thủ Đức và các tuyến đường lân cận thường xuyên ngập sâu do mưa lớn kết hợp triều cường, ảnh hưởng đến cuộc sống của người dân. Bên cạnh đó, chợ Thủ Đức là “lòng chảo” với hệ thống cống đầu tư lâu năm, khả năng tiêu thoát nước kém. Các tuyến kênh rạch xung quanh chợ thường xuyên bị che phủ, hạn chế khả năng tiêu thoát nước. Thông tin với PV, ông Lưu Văn Tấn, Giám đốc Trung tâm Phát triển hạ tầng kỹ thuật TP Thủ Đức (chủ đầu tư), cho biết mới đây TP Thủ Đức đã khởi công dự án xây dựng mới cống rạch Cầu Ngang. Dự án này được kỳ vọng sẽ góp phần tăng khả năng thoát nước, giảm ngập cho khu vực chợ Thủ Đức và đây cũng là một trong nhiều giải pháp giảm ngập cho khu vực chợ Thủ Đức mà UBND TP Thủ Đức đang triển khai thực hiện. Đồng thời, dự án này sẽ góp phần từng bước chỉnh trang đô thị và phát triển kinh tế - xã hội trong khu vực. Về quy mô, dự án sẽ xây dựng mới cống bản 2 khoang với kích thước mỗi khoang 5x2,2 m; xây dựng hai đường đầu cống phù hợp với mặt đường hiện hữu, bề rộng trung bình 18 m; kết cấu mặt đường bê tông nhựa. Gia cố đoạn rạch tiếp giáp kết cấu cống với mái kè hiện hữu bằng tường chắn bê tông cốt thép...; xây dựng mới hệ thống báo hiệu đường bộ đảm bảo an toàn giao thông phù hợp với hiện trạng và quy mô công trình. “Với mục tiêu giải quyết nút thắt dòng chảy trên rạch Cầu Ngang tại vị trí cầu hiện hữu, tối ưu hiệu quả khả năng tiêu thoát nước cho khu vực chợ Thủ Đức nói riêng và một phần khu vực phía đông TP nói chung. Đồng thời từng bước hoàn chỉnh hệ thống giao thông, hạ tầng kỹ thuật trong khu vực theo quy hoạch, tăng cường kết nối, chia sẻ lưu lượng giữa các tuyến đường, đảm bảo đáp ứng kịp nhu cầu và tốc độ phát triển đô thị hóa ngày càng cao” - ông Tấn nói. Tổng mức đầu tư dự án là 13,2 tỉ đồng, thời gian thi công dự kiến kéo dài 300 ngày (10 tháng). Trung tâm Phát triển hạ tầng kỹ thuật TP Thủ Đức đã lập trình thẩm định và phê duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu giai đoạn thực hiện dự án; thực hiện đấu thầu lựa chọn nhà thầu thi công, tư vấn giám sát, hoàn tất thủ tục pháp lý để khởi công xây dựng công trình. Trong quá trình triển khai, trung tâm sẽ chủ động phối hợp tốt với địa phương để thúc đẩy tiến độ, giải quyết các vướng mắc, phát sinh; thường xuyên bám sát, kiểm tra; kịp thời giám sát nhà thầu thi công, tư vấn giám sát và các đơn vị có liên quan, tổ chức thực hiện hoàn thành công trình đúng tiến độ, đảm bảo chất lượng theo hồ sơ thiết kế được duyệt, đáp ứng mục tiêu của dự án. NHƯ NGỌC Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà vừa giao Bộ Xây dựng chủ trì, phối hợp với Bộ Tài chính khẩn trương đề xuất phương án đầu tư mở rộng cao tốc TP.HCM - Long Thành - Dầu Giây. Đồng thời hoàn thiện các thủ tục cần thiết để giao Tổng Công ty Đầu tư phát triển đường cao tốc Việt Nam (VEC) thực hiện đầu tư mở rộng tuyến đường nêu trên theo đúng quy định. Sau khi hoàn thành phương án, Bộ Xây dựng báo cáo Thủ tướng trước ngày 15-4, đảm bảo dự án hoàn thành trong năm 2026. Cao tốc TP.HCM - Long Thành - Dầu Giây dài 55 km do VEC đầu tư được đưa vào khai thác với quy mô bốn làn xe. Tuyến đường giúp kết nối giao thông, kinh tế giữa TP.HCM với vùng Đông Nam Bộ và Tây Nguyên. Trong đó, đoạn TP.HCM - Long Thành sẽ là tuyến chính kết nối TP.HCM với sân bay Long Thành. Hiện tuyến cao tốc trên đã quá tải. Đặc biệt đến năm 2026, sân bay Long Thành khai thác, dự án sẽ không thể đáp ứng khả năng thông hành. Vì vậy, VEC đề xuất mở rộng đoạn TP.HCM - Long Thành. Trong đó, đoạn đường vành đai 2 - vành đai 3 (Km4+000 - Km8+770) được mở rộng từ bốn làn xe lên tám làn xe; đoạn đường vành đai 3 đến cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu (Km8+770 - Km25+920) được mở rộng lên 10 làn xe. Tổng mức đầu tư dự án khoảng 15.030 tỉ đồng, gồm vốn ngân sách nhà nước và vốn VEC huy động. Thời gian khởi công mở rộng tuyến dự kiến vào giữa năm nay. VIẾT LONG Tiêu điểm Metro số 1 là công trình chào mừng kỷ niệm 50 năm ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước Ngày 9-3 vừa qua, UBND TP.HCM đã tổ chức lễ khánh thành tuyến metro số 1 (Bến Thành - Suối Tiên) dịp chào mừng kỷ niệm 50 năm ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30-4-1975 - 304-2025). Ngay sau đó, UBND TP cũng đã có quyết định công nhận metro số 1 trở thành 1 trong 50 công trình tiêu biểu cấp TP. Tuyến metro số 1 có tổng chiều dài 19,7 km, gồm 14 ga, kết nối từ trung tâm TP.HCM đến TP Thủ Đức là tuyến có đoạn đi ngầm đầu tiên của cả nước, áp dụng nhiều biện pháp thi công hiện đại, tiên tiến. Dự án sử dụng nguồn vốn ODA của Chính phủ Nhật Bản và vốn đối ứng trong nước, là dự án hợp tác kinh tế trọng điểm giữa hai Chính phủ Việt Nam và Nhật Bản. Triển khai Nghị quyết 188 của Quốc hội, với tinh thần khẩn trương, Sở GTCC đã tham mưu UBND TP.HCM ban hành Quyết định 1511 về kế hoạch triển khai Nghị quyết 188/2025/QH15 của Quốc hội. Theo kế hoạch, TP.HCM xác định bảy nhóm công việc trọng tâm, bao gồm: Xây dựng các văn bản quy phạm pháp luật liên quan và văn bản đặc biệt; huy động vốn và bố trí vốn đầu tư; trình tự, thủ tục chuẩn bị đầu tư, thực hiện dự án; phát triển đô thị theo mô hình TOD; phát triển công nghiệp, chuyển giao công nghệ và đào tạo nhân lực; vật liệu và bãi đổ thải và nhóm công việc khác. Tổng cộng hơn 60 nhiệm vụ cụ thể gắn với mốc thời gian rõ ràng, cùng trách nhiệm của từng sở, ban ngành, đơn vị liên quan… Với tuyến metro số 2, từ nay đến tháng 4-2025, các sở, ban ngành sẽ hoàn thiện thủ tục chuyển đổi nguồn vốn từ sử dụng ODA sang đầu tư công. Sau đó, TP sẽ tổ chức đấu thầu và khởi công dự án vào tháng 12-2025. Đây sẽ là dự án đầu tiên trong hệ thống mạng lưới ĐSĐT TP triển khai Nghị quyết 188. Đối với sáu tuyến còn lại, TP.HCM sẽ đẩy nhanh tiến độ thực hiện các thủ tục để tổ chức lựa chọn nhà thầu và khởi công các dự án vào năm 2027. Công tác GPMB các dự án này sẽ thực hiện từ giai đoạn 2025-2027; hoàn thành 355 km vào năm 2035. Về yêu cầu triển khai, UBND TP yêu cầu cá c chủ thể tham gia dự án cần xác định đây là nhiệ m vụ chính trị quan trọ ng, cầ n tậ p trung thờ i gian, trí tuệ và nguồn lực. Mỗi đơn vị cần chủ động, tích cực phối hợp với tinh thầ n trá ch nhiệ m cao, vì nhiệm vụ chung, đó ng gó p vào sự phá t triể n củ a TP. Trê n cơ sở đó, cá c cơ quan chuyê n mô n, chủ đầ u tư , đơ n vị trự c thuộ c UBND TP và cá c đị a phư ơ ng nơ i có dự á n metro đi qua chịu trá ch nhiệ m tổ chứ c sắ p xế p bộ má y, bố trí nhâ n sự phù hợp để thực hiện kế hoạch. Ông HỒ NGỌC NGHĨA, Phó Trưởng phòng (phụ trách) - phòng Quản lý ĐSĐT Sở GTCC TP.HCM Với các cơ chế, chính sách đặc thù, đặc biệt, đột phá về thể chế cùng với sự quyết tâm, quyết liệt trong chỉ đạo điều hành của lãnh đạo TP, TP.HCM sẽ nỗ lực hoàn thành mục tiêu hiện thực hóa mạng lưới đường sắt đô thị với 355 km trong 10 năm tới. Ông Hồ Ngọc Nghĩa. TP.HCM tập trung thời gian, trí tuệ nguồn lực làm đường sắt đô thị Có Nghị quyết 188, TP.HCM quyết làm 355 km đường sắt đô thị trong 10 năm tới. Ảnh: ĐÀO TRANG Tuyến metro số 1 được gắn biển công trình tiêu biểu cấp TP chào mừng kỷ niệm 50 năm ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30-4-1975 – 30-4-2025). Ảnh: ĐÀO TRANG Công tác di dời hạ tầng kỹ thuật đã được triển khai, sẵn sàng khởi công tuyến metro số 2. Ảnh: ĐÀO TRANG TP Thủ Đức chi 13 tỉ đồng xóa điểm ngập chợ Thủ Đức Đô thị - Thứ Bảy 12-4-2025
RkJQdWJsaXNoZXIy Mjg2ODExMg==