8 NHÓ M PHÓ NG VIÊN Chiều 8-12, thảo luận tại hội trường Quốc hội (QH), các đại biểu (ĐB) bày tỏ quan điểm ủng hộ chủ trương đầu tư Cảng hàng không quốc tế Gia Bình (Bắc Ninh), đồng thời cũng nhấn mạnh những yêu cầu cấp thiết về an sinh xã hội, tiến độ dự án. Dự án mở rộng không gian phát triển vùng thủ đô Phát biểu trước QH, ĐB Dương Khắc Mai (Lâm Đồng) nhấn mạnh hạ tầng hàng không Việt Nam đã bước sang giai đoạn phát triển mới khi các sân bay lớn như Nội Bài, Tân Sơn Nhất và Đà Nẵng đều sớm tiệm cận giới hạn công suất. Dù được mở rộng, sân bay Nội Bài vẫn sẽ đối mặt với tình trạng quá tải trong những năm tới. Theo ông Mai, việc xây dựng một cảng hàng không quốc tế mới trong vùng thủ đô là yêu cầu khách quan nhằm giảm tải cho các sân bay hiện hữu, mở rộng không gian phát triển chiến lược của đất nước, thúc đẩy công nghiệp chế biến chế tạo, logistics, thương mại và công nghiệp hàng không. ĐB Mai cho rằng việc lựa chọn Bắc Ninh - địa phương liền kề Hà Nội, có vị trí địa lý, kinh tế và quân sự quan trọng, là phù hợp với định hướng phát triển mạng lưới cảng hàng không quốc gia. Về tính phù hợp với quy hoạch, ĐB Mai đồng tình với báo cáo thẩm tra rằng dự án đã có vị trí rõ ràng trong hệ thống quy hoạch quốc gia. Tuy nhiên, ông đề nghị tiếp tục rà soát để bảo đảm thống nhất với quy hoạch địa phương, nhất là trong bối cảnh Bắc Ninh đã hợp nhất với tỉnh Bắc Giang cũ. ĐB Mai cũng nhất trí với chủ trương xây dựng sân bay đạt chuẩn quốc tế 4E nhưng lưu ý rằng các chỉ tiêu hiện đại như “5 sao” hay “net zero” cần được lượng hóa, đánh giá khả thi về tài chính để tránh đội vốn, kéo dài thời gian thu hồi vốn và ảnh hưởng tới hiệu quả đầu tư. Tiến độ giai đoạn 1 hoàn thành trong năm 2027 cũng được ĐB Mai đánh giá là áp lực rất lớn, nhất là trong công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng với hơn 900 ha đất lúa cần xử lý nền móng. Ông Mai đề nghị QH cho phép áp dụng các cơ chế đặc thù, đồng thời quy định rõ trình tự, thủ tục, thẩm quyền của UBND tỉnh trong phê duyệt phương án bồi thường, tái định cư và trách nhiệm phối hợp của các bộ, ngành để xử lý vướng mắc. Hàng ngàn hộ dân sẽ sống bằng gì sau khi cầm tiền đền bù? Trong khi đó, ĐB Nguyễn Hoàng Bảo Trân (TP.HCM) tập trung vào vấn đề an sinh xã hội, điều mà bà cho rằng đang là “băn khoăn chính đáng và lớn nhất” của cử tri. Dự án sẽ ảnh hưởng tới 7.100 hộ gia đình, trong đó 5.800 hộ phải tái định cư. “Đây không phải là những con số vô cảm, mà là những phận người, là nơi chôn nhau cắt rốn của nhiều thế hệ người dân Gia Bình và khu vực lân cận” - bà Trân nhấn mạnh. Bắc Ninh có mật độ dân cư cao, đất đai chật hẹp, sinh kế chủ yếu dựa vào trồng lúa và nghề thủ công. Bà Trân đặt câu hỏi: “Người dân sẽ sống bằng gì sau khi cầm tiền đền bù?”. Bà Trân nêu rõ rằng những nỗi lo này là hoàn toàn có cơ sở. Sân bay mở ra nhiều cơ hội nhưng phần lớn vị trí việc làm trong sân bay đòi hỏi trình độ cao: An ninh hàng không, kỹ thuật mặt đất, điều hành bay, thương mại phi hàng không, logistics… Nghĩa là không phải cứ ưu tiên là người dân địa phương được vào làm, nếu họ không đáp ứng tiêu chuẩn. Theo bà Trân, chỉ khoảng 20%-25% lao động trẻ có thể đáp ứng yêu cầu đào tạo để làm việc trong lĩnh vực hàng không. Khoảng 75% còn lại là lao động trung niên, lớn tuổi, gắn bó với ruộng đồng, rất khó chuyển đổi nghề nghiệp theo tiêu chuẩn kỹ thuật cao. Nguy cơ đặt ra nếu thiếu chính sách phù hợp khi tiền đền bù hết dần, không có nghề ổn định, nguy cơ tái nghèo, gia tăng tệ nạn, mâu thuẫn thế hệ, người dân địa phương bị đứng ngoài sự phát triển trên chính quê hương mình. Bà Trân cho rằng đây là thách thức nên cần được xem xét nghiêm túc. ĐB Trân kiến nghị ba nhóm giải pháp trọng tâm. Đó là khi lập chủ trương đầu tư phải bắt buộc có đánh giá tác động đến đời sống người Đô thị - Thứ Ba 9-12-2025 Tiêu điểm Đạ i biểu băn khoăn Bắc Ninh có mật độ dân cư cao, đất đai chật hẹp, sinh kế chủ yếu dựa vào trồng lúa và nghề thủ công, người dân sẽ sống bằng gì sau khi cầm tiền đền bù… ĐB Dương Khắc Mai (Lâm Đồng) bày tỏ quan ngại về việc sử dụng diện tích lớn đất lúa hai vụ, là loại đất đặc biệt quan trọng với an ninh lương thực quốc gia. Ông đề nghị Chính phủ nghiên cứu giải pháp giảm thiểu tối đa ảnh hưởng, bảo đảm an ninh lương thực dài hạn, đặc biệt trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng nghiêm trọng. ĐẠ I BIỂ U QUỐ C HỘ I: Đừng để người dân mong dự án không đi qua đất của mình Đề xuất cơ chế, chính sách đặc thù cho dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam Chiều 8-12, tiếp tục kỳ họp thứ 10, Quốc hội (QH) nghe tờ trình, báo cáo thẩm tra và thảo luận tại hội trường về một số cơ chế, chính sách đặc thù, đặc biệt áp dụng cho dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam. Trình bày tờ trình của Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh cho hay cuối tháng 11-2024, QH thông qua chủ trương đầu tư dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam với tổng chiều dài tuyến khoảng 1.541 km; đi qua địa phận 15 tỉnh, TP trực thuộc Trung ương (trước sáp nhập). Dự án được đầu tư theo hình thức đầu tư công. Sơ bộ tổng mức đầu tư dự án trên 1,7 triệu tỉ đồng (trên 67 tỉ USD), sử dụng nguồn vốn ngân sách nhà nước và nguồn vốn hợp pháp khác. Đến cuối tháng 6-2025, QH chấp thuận bổ sung thêm hình thức đầu tư theo phương thức công tư (PPP) và đầu tư kinh doanh cho dự án, bên cạnh hình thức đầu tư công; giao Chính phủ tổ chức lựa chọn đầu tư, nhà đầu tư theo quy định. Nhận định đây là dự án có quy mô đặc biệt lớn, công nghệ, kỹ thuật phức tạp, trước mắt, Chính phủ đề xuất các chính sách đặc thù cho dự án liên quan đến công tác giải phòng mặt bằng. Cụ thể, Chính phủ đề xuất tách nội dung bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và công tác di dời công trình điện có điện áp từ 110 kV trở lên của dự án thành các dự án độc lập, nguồn vốn được bố trí từ ngân sách trung ương và địa phương. Các địa phương, Tập đoàn Điện lực Việt Nam tổ chức lập, quyết định đầu tư, thực hiện các dự án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư trên địa bàn và việc đầu tư các hạng mục liên quan đến nội dung này không phải lập chủ trương đầu tư. Nguồn vốn ngân sách trung ương cấp trực tiếp cho địa phương, Tập đoàn Điện lực Việt Nam để thực hiện. Trường hợp ngân sách trung ương chưa kịp bố trí, các địa phương được chủ động cân đối nguồn ngân sách địa phương để thực hiện; ngân sách trung ương sẽ hoàn trả cho ngân sách địa phương sau khi cân đối được vốn. Bộ trưởng Trần Hồng Minh nhận định đề xuất này có nhiều ưu điểm, tăng tính chủ động, đẩy nhanh tiến độ thực hiện. Nêu quan điểm của cơ quan thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi cho biết ủy ban Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội Phan Văn Mãi. Ảnh: QH Đại biểu đề nghị bắt buộc đánh giá tác động đời sống người dân trong mọi dự án thu hồi đất, bảo đảm người dân không bị bỏ lại phía sau. Đạ i biể u Nguyễn Hoàng Bảo Trân (TP.HCM) đặt câu hỏi “người dân sẽ sống bằng gì sau khi cầm tiền đền bù?”. Ảnh: QH
RkJQdWJsaXNoZXIy Mjg2ODExMg==