285-2025

13 THẢO PHƯƠNG Bệnh viện (BV) Nhi đồng 2 (TP.HCM) những tháng cuối năm tiếp nhận điều trị nhiều ca mắc bệnh lý về hô hấp. Trong đó có bệnh nhi (nam, năm tuổi) được gia đình đưa đến trong tình trạng sốt cao liên tục, ho nhiều, sổ mũi và mệt mỏi. Tăng nguy cơ cúm mùa, đột quỵ Trước đó, trẻ có biểu hiện đau họng, chán ăn nhưng gia đình nghĩ là cảm thông thường nên tự chăm sóc tại nhà. Tại BV, qua thăm khám, xét nghiệm, bác sĩ (BS) chẩn đoán trẻ mắc cúm mùa. Bệnh nhi được nhập viện theo dõi, điều trị bằng thuốc hạ sốt, bù nước, nghỉ ngơi và chăm sóc hỗ trợ theo phác đồ. Sau vài ngày điều trị, tình trạng sốt giảm dần, trẻ ăn uống khá hơn, các triệu chứng hô hấp cải thiện rõ. Tại BV ĐH Y Dược TP.HCM - Cơ sở 3, thời điểm cuối năm cũng tiếp nhận điều trị phục hồi chức năng cho nhiều ca đột quỵ. Trong đó, bệnh nhân NTV (62 tuổi, ngụ TP.HCM) có tiền sử tăng huyết áp nhiều năm nhưng kiểm soát chưa tốt, được đưa vào cấp cứu trong tình trạng yếu nửa người và nói khó. Sau chẩn đoán đột quỵ não, bệnh nhân được điều trị tích cực qua giai đoạn cấp tại một BV ở TP.HCM và chuyển sang phục hồi chức năng tại BV ĐH Y Dược TP.HCM - Cơ sở 3. Tại đây, bệnh nhân được xây dựng chương trình phục hồi toàn diện, cá thể hóa theo tình trạng tổn thương và khả năng đáp ứng: Phục hồi vận động, ngôn ngữ và sinh hoạt hằng ngày thông qua vật lý trị liệu và huấn luyện giao tiếp. Song song đó, bệnh nhân được theo dõi chặt chẽ huyết áp, điều chỉnh thuốc và tư vấn chế độ ăn uống, sinh hoạt phù hợp nhằm phòng ngừa tái phát đột quỵ. Sau một thời gian kiên trì tập luyện, bệnh nhân dần cải thiện khả năng đi lại, cử động tay chân và giao tiếp cơ bản, có thể tự thực hiện một số sinh hoạt cá nhân. Tăng huyết áp dẫn đến biến cố tim mạch TS-BS Bùi Phạm Minh Mẫn, BV ĐH Y Dược TP.HCM - Cơ sở 3, cho biết những tháng cuối năm thời tiết lạnh hoặc biến động nhiệt độ mạnh, thường ghi nhận số ca nhập viện vì đột quỵ và các biến cố tim mạch tăng. Nhiều nghiên cứu y học ghi nhận khi nhiệt độ giảm, các mạch máu ngoại biên có xu hướng co lại để giữ nhiệt, dẫn đến tăng sức cản mạch máu và làm huyết áp tăng cao. Ở những người tăng huyết áp, rối loạn mỡ máu hoặc bệnh tim mạch, thay đổi này có thể làm mất cân bằng huyết động, tăng nguy cơ đột quỵ. “Một yếu tố khác thường bị bỏ qua là không ít người bệnh tăng huyết áp, đái tháo đường hoặc rối loạn lipid máu tự ý ngưng thuốc, quên thuốc hoặc trì hoãn tái khám khiến các chỉ số sức khỏe mất kiểm soát đúng vào giai đoạn nguy cơ tăng cao” - BS Mẫn nói. Theo BS này, trong các yếu tố nguy cơ, tăng huyết áp được xem là yếu tố quan trọng nhất liên quan đến đột quỵ. Đáng lưu ý, tăng huyết áp thường diễn tiến âm thầm và không gây triệu chứng rõ ràng. Nhiều người chỉ phát hiện bệnh khi đã xảy ra biến cố tim mạch hoặc đột quỵ. BS Mẫn khuyến cáo việc đo huyết áp định kỳ, đúng kỹ thuật và theo dõi xu hướng thay đổi theo thời gian là biện pháp đơn giản nhưng có giá trị cao. Người trưởng thành, đặc biệt từ 40 tuổi trở lên hoặc có bệnh nền nên duy trì thói quen đo huyết áp đều đặn, nhất là trong những ngày thời tiết lạnh. Khi ghi nhận huyết áp tăng kéo dài hoặc dao động bất thường, cần trao đổi với nhân viên y tế để được tư vấn điều chỉnh chế độ sinh hoạt hoặc điều trị phù hợp, thay vì tự ý xử trí. Cẩn trọng với cúm mùa lạnh BS CKI Trương Thị Ngọc Phú, BV Nhi đồng 2 (TP.HCM), cho hay thời tiết chuyển mùa với sự chênh lệch nhiệt độ ngày đêm lớn, mưa nắng thất thường khiến sức đề kháng của cơ thể suy giảm, tạo điều kiện cho nhiều bệnh truyền Bệnh nhân điều trị phục hồi chức năng sau đột quỵ tại BV ĐH Y Dược TP.HCM - Cơ sở 3. Ảnh: BVCC Không nên nằm trên giường quá lâu Thời tiết lạnh khiến khí cơ dễ bị ứ trệ, làm gia tăng nguy cơ mắc các bệnh lý nguy hiểm như đột quỵ, nhồi máu cơ tim. Không chỉ tỉ lệ mắc bệnh tăng cao, tỉ lệ tử vong trong giai đoạn này cũng có xu hướng tăng mạnh. Việc chăm sóc sức khỏe trong mùa đông cần được chú trọng. Trước hết, cần duy trì thói quen uống đủ nước. Người dân nên ưu tiên uống nước ấm, chia thành nhiều lần trong ngày, mỗi lần khoảng 100-200 ml, uống từng ngụm nhỏ để cơ thể hấp thu tốt hơn. Bên cạnh đó, giữ ấm cơ thể là yếu tố then chốt. Cần chú ý giữ ấm các vùng dễ bị nhiễm lạnh như đầu, tay chân, đầu gối và vùng thắt lưng. Trang phục nên ấm áp, thoải mái, tránh mặc đồ quá chật gây cản trở lưu thông khí huyết. Ngoài ra, chế độ sinh hoạt cũng cần điều chỉnh phù hợp. Mùa đông nên đi ngủ sớm và dậy muộn hơn, tốt nhất ngủ trước 22-23 giờ và thức dậy sau khi trời sáng để tránh lạnh. Tuy nhiên, cũng không nên nằm trên giường quá lâu để tránh làm suy giảm dương khí của cơ thể. BS CKI BÙI THỊ YẾN NHI, BV ĐH Y Dược TP.HCM - Cơ sở 3 Ngày 15-12, BV Nhi đồng 1 (TP.HCM) cho biết chỉ trong khoảng một tháng gần đây, BV tiếp nhận hai trẻ em tử vong do đuối nước tại hồ bơi, dù mực nước không sâu và có người giám sát. BS Đinh Tấn Phương, Trưởng khoa Cấp cứu BV Nhi đồng 1 (TP.HCM), cho rằng đây là những ca đặc biệt đau lòng, đặt ra nhiều vấn đề cần nhìn lại trong công tác phòng ngừa, giám sát và cấp cứu ban đầu. Trường hợp mới nhất là bé gái bảy tuổi (ngụ TP.HCM), tham gia hoạt động dã ngoại của trường tại một khu du lịch. Theo lời của giáo viên và nhân viên khu du lịch, khoảng 12 giờ 30 ngày 13-12, bé cùng các bạn xuống hồ bơi mực nước chỉ khoảng 40-50 cm, có nhân viên cứu hộ đứng trên bờ giám sát. Đến khoảng 12 giờ 45 phút, một bạn ở hồ bơi bên cạnh phát hiện bé úp mặt xuống nước, không cử động nên báo giáo viên và nhân viên cứu hộ. Bé được vớt lên bờ trong tình trạng tím tái, ngưng thở. Sau khi sơ cứu, bé được chuyển đến BV ở Củ Chi rồi chuyển tiếp BV Nhi đồng 1 nhưng tình trạng không cải thiện và bé tử vong sau chưa đầy 48 giờ điều trị. Trước đó, một bé trai khoảng 12 tuổi (ngụ TP.HCM) cũng tử vong do đuối nước tại hồ bơi trong lúc học bơi cùng thầy giáo thể dục và giáo viên dạy bơi. Bé được phát hiện chìm trong nước, được ép tim, thổi ngạt tại chỗ và chuyển qua nhiều cơ sở y tế. Dù tim đập lại sau hơn 1 giờ hồi sức, trẻ vẫn rơi vào hôn mê sâu, tổn thương não, gan, thận nặng và không qua khỏi sau nhiều ngày điều trị. Theo BS Phương, điểm chung của hai trường hợp là trẻ đuối nước ở hồ bơi cạn, mực nước không quá đầu, có người giám sát nhưng việc phát hiện sớm và cấp cứu ban đầu chưa hiệu quả. Bác sĩ nhấn mạnh thời gian vàng trong cấp cứu đuối nước rất ngắn: Ngưng tim, ngưng thở sau 4 phút đã bắt đầu gây tổn thương não, trên 10 phút nguy cơ tử vong hoặc di chứng không hồi phục là rất cao. PHƯƠNG THẢO Đời sống xã hội - Thứ Ba 16-12-2025 doisongxahoi@phapluattp.vn Chênh lệch nhiệt độ, tăng nguy cơ đột quỵ, biến cố tim mạch Thời tiết thay đổi liên tục, chênh lệch nhiệt độ giữa ngày và đêm lớn ảnh hưởng nhiều đến sức khỏe, nguy cơ gây biến cố tim mạch, đột quỵ... nhiễm phát sinh và lây lan nhanh, trong đó có bệnh về đường hô hấp như cúm mùa. Phần lớn các trường hợp cúm mùa diễn tiến lành tính, tuy nhiên nếu phụ huynh chủ quan hoặc tự ý điều trị không đúng cách, trẻ vẫn có thể gặp biến chứng nguy hiểm. Theo BS Phú, trong giai đoạn cấp tính, cúm mùa có thể gây viêm phổi, viêm tai giữa cấp, co thắt phế quản, mất nước do sốt cao kèm nôn ói hoặc bỏ bú. Một số trường hợp nặng có thể dẫn đến khó thở, suy hô hấp, phải nhập viện điều trị. Về lâu dài, cúm còn làm tăng nguy cơ hen phế quản tái diễn, viêm mũi xoang mạn tính, suy giảm sức đề kháng và ảnh hưởng đến sự phát triển thể chất do trẻ ăn uống kém trong thời gian mắc bệnh. “Đáng lưu ý, các nhóm trẻ dưới hai tuổi, sinh non, suy dinh dưỡng hoặc có bệnh lý nền về hô hấp thường có nguy cơ diễn tiến nặng nhanh hơn và dễ gặp biến chứng” - BS Phú chia sẻ. Trong giai đoạn giao mùa, khi các bệnh hô hấp gia tăng theo chu kỳ hằng năm, BS Phú khuyến cáo phụ huynh cần chủ động bảo vệ trẻ bằng những biện pháp đơn giản nhưng hiệu quả như giữ ấm đúng cách, đặc biệt vùng cổ, ngực, tay chân; tránh thay đổi nhiệt độ đột ngột khi ra vào phòng máy lạnh; vệ sinh mũi họng thường xuyên bằng nước muối sinh lý khi trẻ nghẹt mũi. Bên cạnh đó, cần hạn chế lây nhiễm chéo bằng cách tập cho trẻ rửa tay đúng cách, tránh tiếp xúc với người đang ho, sốt; tăng cường sức đề kháng qua chế độ ăn đầy đủ dưỡng chất, ngủ đủ giấc, vận động hợp lý và uống đủ nước. Việc tiêm chủng đầy đủ các vaccine như cúm, phế cầu, Hib giúp giảm rõ rệt nguy cơ mắc bệnh hô hấp và các biến chứng nặng. Với người trưởng thành, BS Phú lưu ý không nên chủ quan khi mắc cúm mùa lạnh, tuyệt đối không tự ý dùng kháng sinh khi chưa có dấu hiệu bội nhiễm và nên tiêm vaccine cúm hằng năm để giảm nguy cơ bệnh diễn tiến nặng.• Liên tiếp 2 trẻ tử vong do đuối nước ở hồ bơi: Bác sĩ lưu ý về thời gian vàng Việc đo huyết áp định kỳ, đúng kỹ thuật và theo dõi xu hướng thay đổi theo thời gian là biện pháp đơn giản nhưng có giá trị cao.

RkJQdWJsaXNoZXIy Mjg2ODExMg==