018-2026

16 Quốc tế - Thứ Sáu 23-1-2026 quocte@phapluattp.vn Đan Mạch đã có thể thở phào về Greenland? DƯƠNG KHANG Ngày 21-1, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết đã đạt được thỏa thuận khung với Tổng thư ký Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) Mark Rutte về tương lai của Greenland - hòn đảo tự trị của Đan Mạch. Thỏa thuận khung về Greenland Trong bài đăng trên Truth Social, ông Trump cho biết ông và ông Rutte đã “xây dựng một khuôn khổ cho thỏa thuận tương lai liên quan Greenland và rộng hơn là khu vực Bắc cực”, coi đây là giải pháp có lợi cho Mỹ và các nước NATO. Ông Trump nói các “cuộc thảo luận bổ sung” đang diễn ra về Greenland và chương trình phòng thủ tên lửa Golden Dome, hệ thống đa tầng ước tính trị giá 175 tỉ USD. Tuy nhiên, ông không nêu chi tiết khuôn khổ này và cũng không nói Mỹ sẽ sở hữu Greenland, kể cả khi được hỏi trực tiếp tại Davos. Ông mô tả đây là “thỏa thuận dài hạn tối ưu”, liên quan an ninh và khoáng sản. Trong cuộc phỏng vấn với đài CNBC, ông Trump cho biết đã đạt “thỏa thuận sơ bộ” về Greenland, bao gồm hợp tác Mỹ - châu Âu về phòng thủ tên lửa và quyền khai thác khoáng sản tại Greenland. “Họ sẽ tham gia Golden Dome và quyền khai thác khoáng sản và chúng tôi cũng vậy” - ông nói. Nhà Trắng cho biết các chi tiết của khuôn khổ thỏa thuận vẫn cần được các bên liên quan hoàn tất và sẽ công bố sau. Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt nói nếu được thông qua, Mỹ sẽ đạt các mục tiêu chiến lược liên quan Greenland “với chi phí thấp và mang tính lâu dài”. NATO cho biết các cuộc đàm phán giữa Đan Mạch, Greenland và Mỹ sẽ tiếp tục nhằm ngăn Nga và Trung Quốc có chỗ đứng kinh tế hoặc quân sự tại Greenland. Tổng thư ký NATO nói “vẫn còn rất nhiều việc phải làm” liên quan thỏa thuận này. Ông Rutte nói với đài Fox News rằng ông và ông Trump không thảo luận việc Mỹ kiểm soát Greenland nhưng thống nhất cần cùng nhau bảo vệ khu vực Bắc cực trước hoạt động gia tăng của Trung Quốc và Nga. Ông cho biết Mỹ vẫn tiếp tục đàm phán với Greenland và Đan Mạch về vấn đề này. Bà Allison Hart, người phát ngôn của ông Rutte, khẳng định ông Rutte “không đề xuất bất kỳ thỏa hiệp nào liên quan đến chủ quyền [của Greenland]” trong cuộc gặp với ông Trump tại Davos. Phía Đan Mạch cho rằng vấn đề này nên được giải quyết thông qua “ngoại giao thầm lặng” thay vì trên mạng xã hội. “Điều then chốt đối với chúng tôi là kết thúc sự việc này với sự tôn trọng dành cho sự toàn vẹn và chủ quyền của Đan Mạch cũng như quyền tự quyết của người dân Greenland” - Ngoại trưởng Đan Mạch Lars Lokke Rasmussen trả lời đài DR. Chủ tịch Ủy ban Quốc phòng Quốc hội Đan Mạch Rasmus Jarlov hoan nghênh việc ông Trump loại trừ khả năng dùng vũ lực, đồng thời khẳng định Đan Mạch kiên quyết không bàn giao Greenland. Phản ứng trước thông tin về thỏa thuận khung nói trên, nghị sĩ Greenland Aaja Chemnitz bác bỏ khả năng NATO đạt thỏa thuận về Greenland, cho rằng NATO không có thẩm quyền đàm phán nếu không có sự tham gia của người dân và chính quyền Greenland. Thúc đẩy phương án thỏa hiệp Thông báo về khuôn khổ thỏa thuận được đưa ra sau cuộc họp của các sĩ quan quân đội cấp cao từ các quốc gia thành viên NATO thảo luận về một thỏa hiệp liên quan đến Greenland. Các quan chức cho biết Tổng thư ký NATO Mark Rutte những ngày qua đã tìm cách thúc đẩy một phương án Thụy Điển cảnh báo nguy cơ căng thẳng nội bộ NATO chưa dứt Chia sẻ với đài CNN ngày 21-1, Phó Thủ tướng Thụy Điển Ebba Busch nói dù quyết định của Tổng thống Mỹ Donald Trump rút lại đe dọa đối với các đồng minh châu Âu được hoan nghênh nhưng nguy cơ khủng hoảng giữa Mỹ và NATO vẫn chưa được loại bỏ. “Chúng ta chưa thể thở phào nhẹ nhõm. Cần nói rõ những diễn biến trong vài tuần qua đã gây tổn hại nghiêm trọng đến quan hệ giữa EU, châu Âu nói chung và Mỹ” - theo bà Busch. Theo bà Busch, hiện còn quá sớm để đánh giá thực chất khuôn khổ thỏa thuận mà ông Trump công bố, đồng thời cảnh báo “tiến triển hôm nay có thể trở thành rắc rối của ngày mai”. “Thông điệp của tôi gửi tới Tổng thống Trump và chính quyền Mỹ là nên bình tĩnh và cân nhắc thận trọng hơn” - bà Busch nói. Theo vị phó thủ tướng, chính bầu không khí căng thẳng thời gian qua đã góp phần tạo nên sự đồng thuận và quyết tâm chung của châu Âu. Tiêu điểm Ngoài chuyện thỏa thuận khung, Tổng thống Mỹ Donald Trump cũng thay đổi lập trường với cảnh báo áp thuế lên châu Âu (dự kiến có hiệu lực ngày 1-2 tới), vốn được dùng làm đòn bẩy để giành quyền kiểm soát đảo Greenland. Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết đã đạt “thỏa thuận sơ bộ” về Greenland, bao gồm hợp tác Mỹ - châu Âu về phòng thủ tên lửa và quyền khai thác khoáng sản tại Greenland. thỏa hiệp. Tuy nhiên, chưa rõ liệu phương án cho phép Mỹ kiểm soát một số khu vực nhỏ ở Greenland để đặt căn cứ quân sự có nằm trong khuôn khổ thỏa thuận mà ông Trump công bố hay không. Theo một quan chức tham dự các cuộc họp, ý tưởng này tương tự mô hình các căn cứ quân sự của Anh tại Cộng hòa Cyprus, vốn cũng được coi là lãnh thổ thuộc chủ quyền của Anh. Một quan chức khác, nắm được nội dung thảo luận, cũng xác nhận phương án dành cho Greenland được xây dựng dựa trên mô hình này. Trong khi đó, hai nguồn tin của hãng Axios am hiểu đề xuất của ông Rutte cho biết khuôn khổ này không bao gồm việc chuyển giao chủ quyền tổng thể đối với Greenland từ Đan Mạch sang Mỹ. Kế hoạch đề xuất bao gồm việc cập nhật Thỏa thuận Quốc phòng Greenland năm 1951 giữa Mỹ và Đan Mạch, vốn cho phép Mỹ xây dựng căn cứ quân sự trên đảo và thiết lập các “khu vực phòng thủ” nếu NATO cho là cần thiết. Ngoài ra, đề xuất còn đề cập việc tăng cường an ninh tại Greenland và mở rộng hoạt động của NATO ở Bắc cực, cũng như thúc đẩy hợp tác trong lĩnh vực khai thác và bảo đảm nguồn nguyên liệu thô, theo các nguồn tin của Axios. Khuôn khổ này cũng bao gồm các nội dung về việc triển khai hệ thống “Golden Dome” tại Greenland và đối phó “ảnh hưởng bên ngoài mang tính phá hoại” từ Nga và Trung Quốc. Theo Axios, những ý tưởng trên tương đồng với đề xuất lâu nay của Đan Mạch, đó là Copenhagen giữ chủ quyền đối với Greenland và Washington được mở rộng hiện diện quân sự tại hòn đảo. Dự kiến trong những tuần tới, Mỹ sẽ khởi động các cuộc đàm phán cấp cao với Đan Mạch và Greenland về thỏa thuận tiềm năng này.• Chủ tịch Ủy ban Quốc phòng Quốc hội Đan Mạch Rasmus Jarlov hoan nghênh việc Tổng thống Mỹ Donald Trump loại trừ khả năng dùng vũ lực, đồng thời khẳng định Đan Mạch kiên quyết không bàn giao Greenland. Tại cuộc họp Hội đồng An ninh Nga ngày 21-1, Tổng thống Nga Vladimir Putin tuyên bố Moscow sẵn sàng đóng góp tài chính cho sáng kiến “Hội đồng Hòa bình” mà Tổng thống Mỹ Donald Trump khởi xướng, để hỗ trợ quá trình tái thiết Dải Gaza. Về vấn đề tài chính, Tổng thống Nga khẳng định Moscow có thể cung cấp 1 tỉ USD cho tổ chức này “ngay bây giờ, ngay cả trước khi chúng tôi quyết định liệu có tham gia vào hoạt động của hội đồng hay không”. Ông Putin viện dẫn lý do là “mối quan hệ đặc biệt của Moscow với người dân Palestine”, đài RT đưa tin. Nhà lãnh đạo Nga nói thêm khoản tiền này có thể được trích xuất “từ các tài sản của Nga bị chính quyền (Mỹ) tiền nhiệm phong tỏa”. Ông Putin cũng nhấn mạnh Moscow “đã luôn ủng hộ và tiếp tục ủng hộ mọi nỗ lực nhằm tăng cường sự ổn định quốc tế”. Mặc dù cảm ơn lời mời của ông Trump, Tổng thống Putin cho biết Nga cần thêm thời gian để nghiên cứu đề nghị này và tham vấn các đối tác chiến lược. Trong một diễn biến khác, trả lời phỏng vấn của đài CNBC bên lề Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF) tại Davos (Thụy Sĩ) ngày 21-1, ông Steve Witkoff - đặc phái viên của Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết ông sẽ gặp Tổng thống Nga Vladimir Putin trong tuần này để thảo luận về việc giải quyết xung đột ở Ukraine. “Vâng, chúng ta sẽ gặp ông ấy vào ngày 22-1” - ông Witkoff nói. Ông Witkoff lưu ý đã có “tiến bộ đáng kể” trong việc giải quyết xung đột Ukraine trong những tuần gần đây nhưng cho biết vấn đề lãnh thổ vẫn là điểm mấu chốt gây bế tắc. Ông Witkoff cũng nói thêm ông sẽ đi cùng con rể của ông Trump - ông Jared Kushner. “Ông Jared và tôi sẽ khởi hành vào tối 22-1 và đến Moscow vào đêm muộn, sau đó sẽ đến UAE để tham gia các nhóm làm việc” - đặc phái viên Mỹ cho hay. D.KHANG - T.VINH Ông Putin ngỏ ý đóng góp 1 tỉ USD cho Hội đồng Hòa bình Tổng thư ký NATO Mark Rutte gặp Tổng thống Mỹ Donald Trump tại TP Davos (Thụy Sĩ) ngày 21-1. Ảnh: Doug Mills/The New York Times Tổng thống Nga Vladimir Putin. Ảnh: TASS

RkJQdWJsaXNoZXIy Mjg2ODExMg==