11
Kinh tế -
ThứNăm27-7-2023
Bộ Tài chính nói về thuế thu nhập
tăng theo lương
CHÂNLUẬN
thực hiện
V
ừa qua, báo
Pháp Luật
TP.HCM
và một số cơ
quan báo chí phản ánh
nhiều ý kiến của người dân,
chuyên gia về thuế thu nhập
cá nhân (TNCN). Nhiều ý
kiến cho rằng lương cơ sở
vừa tăng trong khi các quy
định về thuế TNCN chưa
được sửa đổi khiến thuế
TNCN cũng tăng theo, ảnh
hưởng đến thu nhập thực tế
của người làm công ăn lương.
Về vấn đề trên,
Pháp Luật
TP.HCM
đã có cuộc trao đổi
với ông Nguyễn Quốc Hưng,
Vụ trưởng Vụ Chính sách
thuế (Bộ Tài chính).
Mức giảm trừ gia cảnh
cần được nghiên cứu
.
Phóng
viên
:
Thưa vụ
trưởng, có nhiều ý kiến phàn
nàn trên
Pháp Luật TP.HCM
rằng thuế TNCN của họ cũng
tăng khi lương cơ sở tăng.
+
Ông
NguyễnQuốcHưng:
Theo báo cáo khảo sát mức
sống dân
cư năm
2021 của
Tổngcục
T h ố n g
k ê (Bộ
KH&ĐT)
công bố
t h á n g
6-2022 thì thu nhập bình
quân của Việt Namnăm2021
(theo giá hiện hành) là 4,2 triệu
đồng/tháng/người. Nhóm hộ
có thu nhập cao nhất (nhóm
gồm 20% dân số giàu nhất)
thu nhập bình quân là 9,184
triệu đồng/tháng/người.
Nếu tính mức giảm trừ 11
triệu đồng/tháng cho người
nộp thuế hiện nay gấp 2,6
lần so với mức thu nhập bình
quân đầu người trong khi các
nước áp dụng chỉ 50%-100%
mức thu nhập bình quân. Tỉ
lệ này cũng cao hơn mức thu
nhậpbìnhquân của nhóm20%
dân số có thu nhập cao nhất.
Mức giảm trừ 4,4 triệu
đồng/tháng đối với người phụ
thuộc cũng tương đương với
mức thu nhập bình quân đầu
người theo kết quả khảo sát
nêu trên và cơ bản cao hơn
mức lương tối thiểu vùng hiện
nay. Có thể thấymức giảm trừ
gia cảnh nêu trên là phù hợp
với mức thu nhập của đại đa
số người lao động trong giai
đoạn hiện nay.
Vớimức giảmtrừ cho người
nộp thuế TNCN và người phụ
thuộc như hiện nay thì người
có thu nhập từ tiền lương, tiền
côngởmức17 triệuđồng/tháng
(nếu có một người phụ thuộc)
haymức 22 triệu đồng/tháng
(nếu có hai người phụ thuộc)
sau khi trừ các khoản BHXH,
BHYT, bảo hiểm thất nghiệp...
thì cũng chưa phải nộp thuế
TNCN.
. Tức là thuế TNCN còn
được trừ đi rất nhiều khoản
khác, thưa ông?
+ Ngoài mức giảm trừ cá
nhân người nộp thuế và giảm
trừ gia cảnh cho người phụ
thuộc, theo quy định của Luật
TNCN hiện
hành, khi thực
hiện nghĩa vụ
thuế TNCN
đối với khoản
thu nhập từ
tiền lương, tiền
công, cá nhân
được trừ ra
khỏi thu nhập
chịu thuế các
khoảnBHXH,
BHYT, bảo hiểm thất nghiệp,
bảo hiểm trách nhiệm nghề
nghiệp đối với một số ngành
nghề phải tham gia bảo hiểm
bắt buộc; các khoản đóng
góp từ thiện, nhân đạo, các
khoản phụ cấp, trợ cấp theo
quy định… thì số thu nhập
còn lại mới là thu nhập làm
căn cứ tính thuế TNCN.
Quy định về giảm trừ trước
khi tính thuế đảm bảo nguyên
tắc cá nhân cần phải có một
mức thu nhập nhất định nhằm
đáp ứng được nhu cầu thiết
yếu của cuộc sống. Vì thế,
thu nhập trên ngưỡng này
mới phải nộp thuế.
Cánhâncókhókhăndothiên
tai, hỏa hoạn, tai nạn, bệnh
hiểm nghèo thì Luật Thuế
TNCN đã có quy định giảm
thuế cho các trường hợp này.
Thuế TNCN điều tiết
thu nhập của cá nhân
. Nhưng thực tiễn hiện nay
thì ngay cả những người có
mức thu nhập phải đóng thuế
TNCNcũng có vẻ chật vật, khó
khăn. Và người ta cho rằng
cần điều chỉnh mức giảm trừ
gia cảnh…
+ Từ năm 2009 đến nay,
mức giảmtrừgia cảnh đã được
điều chỉnh nhiều lần. Lần gần
đây nhất là tháng 6-2020, Ủy
ban Thường
vụ Quốc hội
(UBTVQH)đã
ra nghị quyết
nângmứcgiảm
trừvới cánhân
nộpthuếTNCN
và người phụ
thuộc tương
ứng là 11 triệu
đồng/tháng
(132triệuđồng/
năm) và 4,4 triệu đồng/tháng
(52,8 triệu đồng/năm).
Theo mức này thì cá nhân
phải có mức thu nhập từ trên
204 triệu đồng/năm (nếu có
một người phụ thuộc) mới
phải tính thuế TNCN đối với
phần thu nhập cao hơn 204
triệu đồng, chưa kể còn giảm
trừ các khoản đóng góp khác
như tôi nói ở trên.
Cũng cần phải khẳng định
rằng: ThuếTNCNđiều tiết thu
nhập của cá nhân. Việc thực
hiện chính sách thuế TNCN
có vai trò rất quan trọng để
triển khai chính sách phân
phối lại theo từng giai đoạn
phát triển của đời sống kinh
tế - xã hội.
Thay đổi cho phù hợp
thực tiễn
. Thực ra tôi cũng đồng
ý rằng có lẽ đã đến lúc cần
phải xem xét lại cả nội dung
lẫn mức thuế TNCN. Ý kiến
của ông về vấn đề này?
+ Thực tiễn thì luôn luôn
biến đổi và luật pháp về thuế
nói chung, thuế TNCN nói
riêng cũng cần thay đổi cho
phù hợp với thực tiễn. Bộ
Tài chính cũng xuất phát từ
thực tiễn luôn tiến hành rà
soát, thu nhập kinh nghiệm
quốc tế và từ điều kiện, tình
hình thực tế chính sách thuế
TNCNhiện nay để nghiên cứu
việc sửa đổi các quy định về
thuế TNCN.
Chúng ta cũng biết rằng:
Thuế TNCN là một trong
những nguồn thu chủ yếu của
ngân sách nhà nước (NSNN).
Ở các quốc gia khác, tỉ lệ
thuế TNCN vào NSNN là
khá cao, trong khi ở Việt
Nam chỉ chiếm khoảng 8%
sau thuế giá trị gia tăng, thu
Xây dựng hệ thống thuế
phải đồng bộ
Bộ Tài chính đã tiến hành rà soát tổng thể các luật về
thuế và đã báo cáo Chính phủ, thay mặt Chính phủ báo
cáo UBTVQH về vấn đề này.
Theo chỉ đạo của UBTVQH, của Chính phủ, BộTài chính
đang tiến hành nghiên cứu, trình cấp có thẩmquyền sửa
đổi, bổ sung một cách toàn diện, đồng bộ tất cả luật về
thuế, bám sát các chủ trương, định hướng của Đảng và
Nhà nước.
Mục tiêu về cải cách, xây dựng hệ thống thuế được xác
định là phải đồng bộ, có cơ cấu bền vững, bảo đảm huy
động hợp lý các nguồn lực choNSNN. Đồng thời phải phù
hợp thông lệ quốc tế, khắc phục những vướng mắc của
các luật thuế hiện hành và tháo gỡ khó khăn, tạo thuận
lợi cho doanh nghiệp, người dân.
Ngoài ra phải đảmbảo sự đồng bộ giữa cải cách về thể
chế liên quan đến chính sách thuế với cải cách thể chế
quản lý thuế theo hướng thúc đẩy đơn giản hóa thủ tục
hành chính; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin
nhằm giảm chi phí tuân thủ pháp luật thuế của người
dân và doanh nghiệp, nâng cao tính minh bạch của môi
trường đầu tư, kinh doanh.
Riêng đối với Luật Thuế TNCN, ngày 16-3-2023, Chính
phủ đã gửi Báo cáo số 71 trình UBTVQH về kết quả
triển khai thực hiện Kế hoạch số 81 của UBTVQH triển
khai thực hiện Kết luận số 19 của Bộ Chính trị và đề án
định hướng chương trình xây dựng pháp luật nhiệm
kỳ QH khóa XV. Trong đó, báo cáo nghiên cứu, rà soát
Luật Thuế TNCN và lộ trình xây dựng Luật Thuế TNCN
(sửa đổi) đã được thiết kế theo đúng quy định của Luật
Ban hành văn bản quy phạm pháp luật. Theo đó, dự án
Luật Thuế TNCN (sửa đổi) sẽ được đưa vào chương trình
xây dựng luật vào kỳ họp tháng 5-2025, trình QH cho
ý kiến lần một vào tháng 10-2025 và trình QH thông
qua vào tháng 5-2026.
Ông
NGUYỄN QUỐC HƯNG
,
Vụ trưởng Vụ Chính sách thuế (Bộ Tài chính)
Thực tiễn thì luôn
luôn biến đổi và luật
pháp về thuế nói
chung, thuế TNCN
nói riêng cũng cần
thay đổi cho phù
hợp với thực tiễn.
nhập doanh nghiệp và tiêu
thụ đặc biệt.
Xu hướng mục tiêu của
các chính sách mới về thuế,
đặc biệt là với thuế TNCN
bên cạnh bảo đảm nguồn thu
NSNN thì còn tái phân phối
thu nhập, giảm các hành vi
trốn, tránh thuế để đảm bảo
công bằng xã hội.
Mục tiêu chính sách mới
về thuế TNCN sẽ tập trung
vào các vấn đề như ngưỡng
thu nhập chịu thuế đối với
thu nhập từ kinh doanh; các
mức thuế suất lũy tiến từng
phần và mức độ giãn cách
giữa các mức thuế; chính
sách ưu đãi đối với nhân lực
trình độ cao…
Về nguyên tắc, đã là thuế
TNCN thì bất kể một phát
sinh thu nhập nào cũng phải
chịu thuế. Chúng ta có thể
phải tính toán tới việc thiết
kế lại các mức thuế suất
lũy tiến để bảo đảm rằng hệ
thống thuế TNCN nói riêng
và hệ thống thuế nói chung
sẽ minh bạch hóa được thu
nhập trong toàn xã hội để
phục vụ các mục tiêu kinh
tế - xã hội chung.
. Xin cảm ơn ông.•
Theo vụ trưởng Vụ Chính sách thuế, việc thực hiện chính sách thuế thu nhập cá nhân có vai trò rất quan
trọng để triển khai chính sách phân phối lại theo từng giai đoạn phát triển của đời sống kinh tế - xã hội.
Dự án Luật Thuế TNCN (sửa đổi) sẽ được đưa vào chương
trình xây dựng luật vào kỳ họp tháng 5-2025. Ảnh: Q.HUY
Vụ trưởng Vụ Chính sách thuế khẳng định Luật Thuế TNCN sẽ được sửa đổi theo đúng chủ trương
củaĐảng, chỉ đạo củaQuốc hội, Chính phủ. Ảnh: Q.HUY
Tiêu điểm
TheovụtrưởngVụChínhsách
thuế, trong thời gian chờ đợi
sửa đổi LuậtThuếTNCN thì các
chính sách hiện hành vẫn bảo
đảm. Đồng thời sẽ có những
điều chỉnh khi tình hình kinh
tế - xã hội có biến động nhằm
bảo đảm quyền lợi của người
nộp thuế.