11
Kinh tế -
ThứHai 17-7-2023
Để kinh tế bật lên cuối 2023:
Kích cầu cần đúng, trúng
Các doanh nghiệp cần “nhạc trưởng” là các bộ, ngành định hướng, dẫn dắt về nhu cầu thị trường nhằm tạo
sức bật trong sáu tháng cuối năm2023.
QUANGHUY -PHƯƠNGMINH
B
ức tranh kinh tế nửa cuối năm
2023 được các chuyên gia dự
báo sẽ tiếp tục khó khăn, dù
Chính phủ đã có nhiều chính sách
hỗ trợ về tín dụng lẫn tài khóa để
kích cầu thị trường
.
GS-TS
HOÀNG VĂN CƯỜNG
,
Phó Hiệu trưởng Trường ĐH
Kinh tế Quốc dân
:
Hạ lãi suất phải đi vào đúng
khu vực
Nguồnlựcđầu
vàosảnxuấttrong
sáu tháng đầu
năm2023tốthơn
rất nhiều so với
năm2022nhưng
kinh tế không
tăngtrưởngđược
chỉ vì vấn đề mất cân đối tổng cầu.
Điều này cho thấy vấn đề tái cấu
trúc không chỉ tập trung vào lĩnh
vực sản xuất mà còn là tổng cầu.
Bốn yếu tố quyết định tổng cầu
thì ba yếu tố trong nước đều có sự
tăng trưởng tích cực. Cụ thể, cầu
của Chính phủ đã tăng 38% thông
qua tổng vốn đầu tư tăng thêm,
hay tốc độ giải ngân vốn đầu tư dù
chậm nhưng vẫn tăng so với năm
2022 khoảng 15%.
Cầu về tiêu dùng của người dân
và doanh nghiệp (DN) cũng tốt.
Do Chính phủ đã tạo điều kiện
mở nhiều nguồn lực, ngân hàng
đã rất tích cực khi bốn lần giảm
lãi suất, nguồn vốn dành cho DN
không thiếu, thậm chí dư thừa. Tuy
nhiên, DN rất sẵn sàng đầu tư thì
lại không đầu tư được.
Chúng ta thấy ba khu vực cầu
trong nước luôn sẵn sàng nhưng
không phát huy tác dụng. Chỉ duy
nhất vấn đề thứ tư là cầu liên quan
đến xuất nhập khẩu suy giảm, ngay
lập tức kéo luôn ba khu vực trên
bị đình trệ. Vấn đề này đặt ra cho
chúng ta phải xem lại việc tái cấu
trúc nền kinh tế, mà có lẽ bị phụ
thuộc quá lớn các yếu tố bên ngoài
chi phối.
Để tác động đến kích cầu cần đến
chính sách tài chính tiền tệ nhưng
phải thực hiện chính sách này một
cách linh hoạt vì còn nhiều rủi ro.
Cạnh đó, việc sử dụng hỗ trợ chính
sách tiền tệ bằng việc hạ lãi suất
là cần nhưng phải đi vào đúng khu
vực để tránh tình trạng vấn đề bong
bóng tài sản.
Cơ quan quản lý nhà nước cần
phải tính toán tái cấu trúc đầu tư
công để thực sự hiệu quả. Điều này
không chỉ dừng lại ở việc phân bổ
vốn đầu tư trung ương với đầu tư
địa phương để tập trung nguồn
vốn đầu tư, mà có lẽ phải nghĩ đến
chính sách tài khóa của Chính phủ
hỗ trợ việc tái cấu trúc nền kinh tế,
tổng cầu và cung để thúc đẩy khu
vực tư nhân phát triển mạnh hơn.
Ông
PHAN ĐỨC HIẾU
,
Ủy viên
thường trực Ủy ban Kinh tế của
Quốc hội
:
Cần tiếp tục cải thiện
môi trường kinh doanh
Đểtiếptụcduy
trì động lực tăng
trưởng kinh tế
phải tiếp tục cải
cáchmôi trường
kinhdoanh. Nếu
nhìn về những
hành động của
Chính phủ và các bộ, ngành thì
thấy đang thực thi rất mạnh mẽ
trong vấn đề cải thiện môi trường
kinh doanh.
Thế nhưng ngược lại, DN cảm
nhận tình hình không được cải
thiện mà lại bị giảm đi. Như khảo
sát mới đây của Liên đoàn Thương
mại và Công nghiệp Việt Nam
(VCCI) cho thấy cảm nhận về cải
cách môi trường kinh doanh của
DN đang giảm xuống. Điều này
cho thấy chúng ta có làm nhưng
đã làm phù hợp chưa?
Lúc này Chính phủ nên tập trung
vào kiểm soát các quy định tạo
thêm gánh nặng về mặt chi phí.
Điển hình như quy định định mức
tái chế không chỉ tạo ra thủ tục,
mà nếu DN không thể tự tái chế
bao bì thì họ phải nộp một khoản
kinh phí sẽ được tính toán bằng
tiền hằng năm cho một quỹ bảo vệ
môi trường để thực hiện định mức
tái chế. Kinh phí đó là rất lớn với
những DN mà có thể lên đến con
số hàng tỉ đồng.
Điều này đặt ra vấn đề khi ban
hành các quy định, cơ quan quản lý
nhà nước phải tính toán liệu đây có
phải là phương án tốt nhất cho DN
chưa. Chính phủ nên suy nghĩ cơ
chế để hỗ trợ DN trong việc tuân
thủ các quy định đó. Đây là cách
hỗ trợ thiết thực nhất.
TS
LÊ BÁ CHÍ NHÂN
,
chuyên gia kinh tế
:
Cần “nhạc trưởng”
định hướng thị trường
Trướchết phải
nói về lãi suất,
ngân hàng đã
hạ mặt bằng lãi
suất nhưng chưa
đủ.Thunhậpcủa
ngườidânkhông
tăng, thậm chí
giảm thì lãi suất có hạ, họ cũng đâu
cónhucầuđi vayđểđầu tư, tiêuxài…
Để tăng trưởng thì phải cần kinh
tế quốc tế, trong khi xuất nhập
khẩu hiện nay đều khó khăn, đơn
hàng xuất sang các thị trường lớn
đều giảm sút. Còn nhập khẩu thì
giá cao, chi phí tăng. Như vậy, lãi
suất có hạ thì DN cũng không vay.
Nửa cuối năm 2023, bức tranh
nền kinh tế Việt Nam vẫn còn
nhiều khó khăn. Để có thể duy trì
đà khôi phục nhất định và tiến gần
đến con số mục tiêu đề ra thì cần
tiếp tục kích cầu tiêu dùng, nỗ lực
thu hút và giải ngân FDI (vốn đầu
tư nước ngoài), thúc đẩy giải ngân
đầu tư công…
Các bộ, ngành phải có giải pháp
kích cầu tiêu dùng đúng, trúng chứ
không làmchung chung. Cụ thể như
thị trường nội địa, để kích cầu thì
các bộ, ngành cần xem mặt hàng
sẽ có sức mua lớn, tiêu dùng hằng
ngày, mặt hàng nào dài hơi để có
chính sách phù hợp.
Theo tôi, các bộ, ngành như Bộ
Công Thương cần có nghiên cứu,
khảo sát thực tế các thị trường trong
nước, xuất khẩu để định hướng lại
thị trường cho DN. DN cần thêm
nhiều thông tin, cần “nhạc trưởng”
dẫn dắt để DN nắm bắt, lên phương
án sản xuất sản phẩm nào và đi vào
thị trường nào có hiệu quả, nôm na
là có hợp đồng ngay.
Về phía DN, thị trường nửa cuối
năm sẽ có nhiều cơ hội nhưng để
“tự cứu” thì bản thân DN cần lên
kế hoạch ngay từ lúc này.
Chẳng hạn đối với hàng tiêu
dùng, nhu cầu lễ, tết cuối năm, DN
đánh giá lại thị trường, xem xét mặt
hàng nào thực tế nhất, phù hợp với
người tiêu dùng từ giá cả đến tính
thực dụng. Đối với lĩnh vực khác
như bất động sản, xây dựng…, DN
cần cơ cấu lại sản phẩm, không đầu
tư dàn trải, cần đào tạo lại đội ngũ
nhân viên.•
Theo chuyên gia, ngành chức năng cần có nghiên cứu, khảo sát thực tế để định hướng lại thị trường cho doanh nghiệp.
Ảnh: P.MINH
Chuyên gia cho rằng để
tiếp tục duy trì động lực
tăng trưởng kinh tế phải
tiếp tục cải cách môi
trường kinh doanh.
Tiêu điểm
Để đạt tăng trưởng GDP cả năm
6%-6,5%trongnăm2023, tại Hội nghị
trực tuyến toàn quốc Chính phủ với
các tỉnh, thành tổ chức đầu tháng 7
vừaqua, Bộ trưởngBộKH&ĐTNguyễn
Chí Dũng đưa ra hai kịch bản.
Kịch bản 1: Tăng trưởng cả năm
dự kiến đạt 6%, chỉ tiêu tăng trưởng
quý III phải đạt 6,8%và quý IVđạt 9%.
Tính chung sáu tháng cuối năm, tăng
trưởng GDP phải đạt 8%.
Kịch bản 2:Tăng trưởng cả nămdự
kiếnđạt 6,5%thìmức tăng trưởngquý
III phải đạt 7,4% và quý IV đạt 10,3%.
Tính chung sáu tháng cuối năm, tăng
trưởng phải đạt 8,9%.
Nửa cuối năm dự báo nhu
cầu thị trường sẽ khả quan hơn
nhưng hiện “sức khỏe” nhiều
DN suy kiệt, rất cần được tiếp
sức. Như vấn đề lớn nhất được
DN quan tâm hiện nay là vốn,
dù các ngân hàng đã có điều
chỉnh giảm nhưng lãi suất vay
ngân hàng hầu hết vẫn trên
mức 10%/năm.
Do đó, DN kiến nghị Ngân hàng Nhà nước tiếp tục
tìm giải pháp giảm lãi suất vay về dưới 8% bằng cách
giảm lãi suất huy động, giảm chi phí vay và khống chế
tỉ suất lợi nhuận của ngân hàng thương mại.
Bên cạnh đó, các ngân hàng cũng cần xem xét nâng
tỉ lệ tài sản thế chấp sát thực tế, tăng tỉ lệ cho vay tín
chấp hoặc thế chấp bằng tài sản, quyền tài sản hình
thành trong tương lai… tạo điều kiện để DN tiếp cận
nguồn vốn thuận lợi hơn.
Liên quan đến thủ tục hành chính, nhiều DN đề xuất
cơ quan chức năng tập trung tháo gỡ ngay những thủ
tục liên quan đến hoạt động kinh doanh và phục hồi
kinh tế. Điển hình như giải quyết thủ tục cấp sổ hồng
cho cácDNđủđiều kiện sửdụngđất trong các khu công
nghiệp để họ có thể thế chấp vay vốn kinh doanh; phê
duyệt sớm kế hoạch sử dụng đất đai; tháo gỡ vướng
mắc kiểm tra PCCC và đăng kiểm xe cơ giới để DN tập
trung vào việc duy trì sản xuất, kinh doanh.
Bên cạnh đó, Chính phủ cần hỗ trợ kinh phí cho DN
tìm lại đơn hàng, tham gia hội chợ, triển lãm, xúc tiến
thươngmại sang các thị trườngmới, thị trường ngách,
hỗ trợ xuất khẩu tại chỗ.
Ông
NGUYỄN PHƯỚC HƯNG
,
Phó Chủ tịch Hiệp hội DN TP.HCM (HUBA)
:
Hỗ trợ kinh phí cho DN tìm lại đơn hàng
