11
Kinh tế -
ThứNăm1-7-2021
Triển khai hệ sinh thái hỗ trợ tiêu thụ nông sản
Trao đổi với
Pháp Luật TP.HCM
, bà Nguyễn Thị Minh Thúy, Giám đốc Trung tâm Ứng dụng công nghệ thông
tin, Cục Xúc tiến thương mại (Bộ Công Thương), cho biết để thúc đẩy hỗ trợ tiêu thụ nông sản theo hướng bền
vững, cục này đang chủ trì và phát triển hệ sinh thái xúc tiến thương mại (VECOBIZ), là nền tảng được phát triển
dưới dạng app mobile ứng dụng.
Trong khuôn khổ của hệ sinh thái này, bên cạnh các kênh xúc tiến thương mại truyền thống, cục chủ trương
hỗ trợ và kết nối đa kênh. Hình thức này vừa liên kết với các đơn vị logistics, các sàn thương mại điện tử, vừa tiếp
cận với các điểm tiêu thụ trực tiếp từng bước hỗ trợ tiêu thụ nông sản cho bà con.
Bộ CôngThương cũng đã triển khai chương trình hỗ trợ tiêu thụ nông sản qua các sàn thươngmại điện tử như
Sendo, Voso (Viettel Post), Tiki, Shopee, Postmart (VNpost), Lazada và mang lại hiệu quả tích cực. Bộ NN&PTNT
cũng phối hợp với các ngành liên quan đồng loạt mở các điểm kết nối tiêu thụ nông sản đến người tiêu dùng.
Bán những gì khách hàng cần
Tại buổi làm việc với lãnh đạo tỉnh An Giang ngày
28-6 vừa qua, Bộ trưởng Bộ NN&PTNT nhận xét rằng
sản xuất nông nghiệp còn bị động, thiếu sự kết nối
thông qua hệ thống dữ liệu số, dẫn đến mù mờ
về thông tin. Người sản xuất thiếu thông tin về thị
trường, thị trường thiếu thông tin về sản xuất khiến
mối liên kết cung - cầu bị đứt gãy. Điều này dẫn đến
điệp khúc được mùa rớt giá, phải giải cứu nông sản.
Giải cứu nông sản là vấn đề có tính chu kỳ của việc
sản xuất không gắn với thị trường.
Từ đó, Bộ trưởng Lê Minh Hoan nhấn mạnh cần
thực hiện chuyển đổi từ tư duy sản xuất nông nghiệp
sang tư duy kinh tế nông nghiệp, qua đó để tạo ra giá
trị gia tăng cao hơn cho các sản phẩm nông nghiệp.
Ban đầu có thể không nhiều nhưng chất lượng hơn.
“Về lâu dài, khi nông sản có thương hiệu, lợi nhuận
sẽ cao hơn, chi phí sản xuất thấp và phải hướng tới mục tiêu “mình bán những gì khách hàng cần, chứ không
phải bán những gì mình có““ - Bộ trưởng nói.
ANHIỀN
T
rồng cây cả năm chỉ đợi đến
ngày hái quả. Nhưng sau một
vụ mùa cày cuốc, nông dân ở
nhiều tỉnh đang khóc ròng vì giá
nông sản xuống thấp, ứ đọng đầy
đồng mà không có người mua.
Khoai lang chưa tới 1.000 đồng/
kg, giá thu mua ớt cũng giảm còn
3.000-4.000 đồng/kg và nhiều nông
sản khác cũng chung “số phận”.
Hàng loạt nông sản rớt
giá, không có người mua
Một ngày cuối tháng 6, trao đổi
với
Pháp Luật TP.HCM
, bà Võ
Phương Thủy, Phó Giám đốc Sở
Công Thương tỉnh Đồng Tháp, cho
biết khoai lang của tỉnh trước giờ
đều được xuất tiểu ngạch sangTrung
Quốc. Tuy nhiên, gần đây do ảnh
hưởng của dịch bệnh COVID-19,
đồng thời do trùng vụ thu hoạch
khoai lang của Trung Quốc, chi phí
vận chuyển tăng cao nên giá thành
không cạnh tranh được, thương lái
không về thu mua khoai lang của
bà con nữa.
Do đó, giá khoai lang tại Đồng
Tháp đang xuống rất thấp. Thời
điểm hiện nay, thương lái thu mua
tại ruộng chỉ còn 50.000-60.000
đồng/tạ (60 kg), tính ra chưa đến
1.000 đồng/kg.
“Với mức giá này bà con nông
dân đang lỗ nặng” - bà Thủy chia
sẻ. Hiện số lượng khoai lang ở Đồng
Tháp đang thu hoạch cần tiêu thụ
khoảng 3.000 tấn.
Tại Quảng Ngãi cũng đang vào
vụ thu hoạch ớt. Năm 2021, sản
lượng ớt bình quân ước tính đạt
hơn 26.400 tấn, tăng hơn 6.500
tấn so với năm 2020. Tuy nhiên,
giá bán hiện tại của ớt chỉ 3.000-
4.000 đồng/kg, giảm 23.000-27.000
đồng/kg so với đầu mùa và giảm
giá mạnh so với cùng kỳ những
năm trước. Giá bán rẻ bèo khiến
nhiều người dân trồng ớt ở các
huyện Tư Nghĩa, Bình Sơn, TP
Quảng Ngãi khóc ròng.
Ông Lê Văn Nghiêm, Chi cục
phó Chi cục Quản lý chất lượng
nông lâm sản và thủy sản thuộc Sở
NN&PTNT tỉnh Quảng Ngãi, nhận
xét: “Tiền công hái ớt còn cao hơn
tiền bán ớt. Không có người mua
nên người dân đành để ớt chín rụng
ngoài đồng”.
Nguyên nhân khiến ớt giảm giá
mạnh vì vùng trồng ớt của tỉnh
Quảng Ngãi không thuộc vùng
nguyên liệu của các doanh nghiệp
sản xuất chế biến ớt trong nước.
Trong khi đó, dù Sở Công Thương
và Sở NN&PTNT tỉnh Quảng Ngãi
đã khuyến cáo nông dân không mở
rộng diện tích trồng ớt, tuy nhiên
diện tích trồng ớt tại các địa phương
thuộc tỉnh vẫn tăng mạnh.
Không chỉ khoai lang, ớt, mà nhiều
mặt hàng nông sản khác như xoài
cát Hòa Lộc, chanh, thanh long, bơ,
dứa... cũng giảm giá mạnh. Đơn cử
tại Đắk Lắk, bơ booth trái vụ lao
dốc, trước đây trung bình khoảng
30.000 đồng/kg nhưng vừa qua có
thời điểm xuống còn 6.000 đồng/
kg; cây dứa trước đây giá bán xô
khoảng 10.000-12.000 đồng/kg,
đến thời điểm hiện nay giá xuống
thấp còn khoảng 6.000 đồng/kg.
Nguyên nhân do ảnh hưởng của
đại dịch COVID-19, người dân
hạn chế tiêu dùng, cung vượt cầu.
Xắn tay áo giúp bà con
Bà Võ Phương Thủy, Phó Giám
đốc Sở Công Thương tỉnh Đồng
Tháp, cho biết để tìm thị trường
tiêu thụ cho khoai lang, trong suốt
một tháng qua, sở này liên tục kết
nối với các kênh thị trường nội địa.
Giải pháp cứu
nông sản rớt giá
Để khắc phục tình trạng nông sản được mùa rớt giá, ứ đọng,
cần phát huy kinh nghiệm từ trường hợp quả vải ở Bắc Giang.
“Hai kênh tiêu thụ thường xuyên
khoai lang của tỉnh là hệ thống siêu
thị Big C và Co.op mart nhưng còn
các kênh tiêu thụ khác đang bị chậm
lại. Không còn cách nào khác, chúng
tôi đang tích cực kết nối với các
doanh nghiệp chế biến đưa khoai
lang vào sấy khô, nghiền thành
bột, làm nui, bún...” - bà Thủy nói.
Ông Huỳnh Văn Hiệp, Giám đốc
Công ty TNHH Nam Huy Đồng
Tháp, thông tin để tháo gỡ khó khăn
cho bà con, từ đầu vụ đến nay công
ty đã thu mua được khoảng 400 tấn
khoai lang về chế biến làm khoai
lang sấy. Hiện kho dự trữ của công
ty đã đầy, phải tạm ngừng thu mua
10 ngày nay.
“Nhờ bảo quản nguyên liệu, chế
biến sấy khô nên củ khoai lang có
thể kéo dài thời gian sử dụng đến
hai năm. Tuy nhiên, việc dự trữ chỉ
là tình huống bắt buộc do mùa vụ,
còn để lâu thì không ổn vì chi phí
điện, kho lạnh, bảo quản... rất tốn
kém” - ông Hiệp nêu thực tế.
Ông Nguyễn Quốc Toản, Cục
trưởng Cục Chế biến và Phát triển
thị trường nông sản, đánh giá: Dịch
COVID-19 đã dẫn đến sự bất cân
xứng về thị trường xuất khẩu. Sáu
tháng đầu năm, cơ cấu thị trườngMỹ
đã vượt qua thị trường Trung Quốc.
Cạnh đó, thị trường trong nước cũng
bị ảnh hưởng không nhỏ, đặc biệt
tại các đô thị lớn như TP.HCM hệ
thống các siêu thị, chợ truyền thống
bị ảnh hưởng của dịch COVID-19
(hàng loạt chợ đóng cửa - PV) nên
nhiều hàng hóa, nông sản rất khó
tiêu thụ.
“Giải pháp lúc này mà bộ đã chỉ
đạo là làm quen dần với việc xúc
tiến tiêu thụ hàng hóa qua các sàn
thương mại điện tử. Chúng tôi cũng
đã làm việc với các tham tán Việt
Nam tại TrungQuốc và hội nghị trực
tuyến với các tỉnh để tháo gỡ khó
khăn cho bà con” - ông Toản nói.
Kinh nghiệm từ quả vải
Bắc Giang
Ông Nguyễn Như Cường, Cục
trưởng Cục Trồng trọt, kiến nghị
để khắc phục tình trạng được mùa
rớt giá, ứ đọng nông sản, cần phát
huy kinh nghiệm từ trường hợp quả
vải ở Bắc Giang.
“Kiến nghị rà soát đánh giá lại
một số cây trồng chủ lực có diện
tích lớn, sản xuất tập trung từ các
địa phương. Sau đó có kế hoạch triển
khai thông tin kết nối thị trường,
cung cấp thông tin để làm sao một
số cây ăn quả, giống như quả vải ở
BắcGiang được tiêu thụ tốt. Như vậy
sẽ dần dần hạn chế được tình trạng
được mùa rớt giá” - ông Cường nói.
Bộ trưởngBộNN&PTNTLêMinh
Hoan cho rằng từ câu chuyện quả
vải thiều ở Bắc Giang cho thấy vấn
đề không phải là tiêu thụ bao nhiêu
tấn vải mà là mô hình gì để mang
lại giá trị trong tiêu thụ nông sản
bền vững. Do vậy, Bộ NN&PTNT
sẽ cùng các bộ tổng kết để có kịch
bản thường trực ứng phó khi thị
trường biến động.
Đồng thời có tư duy mới kích
hoạt cả hệ thống trong kết nối thông
tin, dữ liệu giữa cung - cầu. Cạnh
đó cần tính toán lại thời vụ, tránh
trùng thời vụ với nước mà chúng
ta xuất khẩu nông sản qua, thậm
chí là những nước thứ ba xuất khẩu
sang thị trường đó.
“Nếu làm chủ lịch thời vụ, chủ
động thông tin cung - cầu thì chắc
chắn nông sản không bị ùn ứ, dù
trong bối cảnh có hay không có
dịch COVID-19” - Bộ trưởng
nhấn mạnh.•
Để giảmbớt áp lực cho lượng nông sản bị ứ đọng, nhiều địa phương tính đến phương án chế biến, sấy khô.
Trong ảnh: Sản phẩmmít sấy khô tại Công ty TNHHNamHuyĐồng Tháp. Ảnh: NH
Nếu làm chủ được lịch
thời vụ, chủ động thông
tin cung - cầu thì chắc
chắn nông sản không bị
ùn ứ, không phải
giải cứu.
Sơ chế vải thiều trước khi xuất khẩu. Ảnh: VA
